Tân thời! đang chuyển mình!

Chỉ vài năm trước, chẳng ai lại gán cho TP. Hồ Chí Minh tính từ này. Nhưng thành phố miền Nam Việt Nam này ngày nay đang hội nhập. Cứ thử kiếm một chỗ trong khách sạn Park Hyatt Saigon — và thưởng thức không khí ở đó — không dễ đâu

Phía trước là đám đông tụ tập, dõi mắt về phía chiếc limousine bạc, dài bằng ba chiếc xe hơi thường, háo hức đợi xem nhân vật nổi tiếng nào sắp bước ra. Bên trong, các thang máy đóng cửa. Giám đốc Gucci vừa mới nhận phòng, theo sát các lãnh đạo hãng thời trang Louis Vuitton, hãng vừa mới mở cửa hàng đầu tiên ở thành phố lớn nhất Việt Nam này.

Nhìn bất kỳ chỗ nào bạn cũng thấy những con người đẹp đẽ có vẻ như có chung mối quan tâm. Và đêm nay, tất cả tụ tập tới Wu, một nhà hàng sang trọng của Bien Nguyen, một người Australia gốc Việt. Fashion TV tổ chức một bữa tiệc trong chuyến đi quanh các điểm nóng châu Á: Singapore, Hồng Kông, Bangkok và — ai có thể đoán trước được? — TP.Hồ Chí Minh cũng nằm trong danh sách đầu.

Đột nhiên, có vẻ như tất cả mọi người muốn nếm thử hương vị Sài Gòn cũ. “Có thể là cũng tôi đã đi trước một bước khi mở cửa hồi năm ngoái,” Nguyen nói. Anh có một nhà hàng rất phong cách và nổi tiếng ở Perth (Australia). “Nhưng nay, mọi chuyện ở TP.Hồ Chí Minh đang tăng tốc thực sự.”

Và nó tăng tốc ra sao? Khách sạn Park Hyatt Saigon sang trọng đã nâng tầm khách sạn lên năm sao khi được mở hồi năm 2005 và hiện đang kín phòng. Phần lớn các khách sạn khác của TP. Hồ Chí Minh cũng vậy. Đôi khi không thể tìm nổi một phòng nào.

“Ngành này đang nở rộ,” Peter Van Der Ree, giám đốc điều hành KS Park Hyatt xác nhận. Thế mà chỉ năm năm trước, anh nói thêm, các khách sạn còn trống trơn. “Việt Nam rõ ràng là đã có tên trên bản đồ du lịch,” anh nói. “Trước kia, đây là điểm đến cho ‘Tây ba-lô’. Nay thì đã có thêm nhiều du khách thượng lưu.”

Cả các nhà đầu tư và doanh nhân cũng đông hơn. “Trước kia, các hợp đồng có giá khoảng khoảng 20 triệu đô la,” Steve Reid, một cộng sự của Glass Egg, trung tâm đồ hoạ game máy tính outsource lớn nhất Việt Nam, và cũng là một trong những trung tâm lớn nhất thế giới, nói. “Bây giờ thì các hợp đồng có giá 250 triệu đô-la.”

Intel và Hewlett-Packard nằm trong số những hãng công nghệ hàng đầu đang đặt cược nhiều triệu đôla vào Việt Nam. Du lịch cũng đang nở rộ. Việt Nam đón 3.5 triệu du khách trong năm ngoái. Và con số này tăng gần 25% trong nửa đầu năm nay.

Các hãng thời trang và máy tính này đang giúp TP.Hồ Chí Minh — trước kia được gọi là Sài Gòn hoang dã vì sự tự do, phóng khoáng - chuyển mình. Nay, thành phố đã hồi sinh, trở thành một trong những điểm đến mới, thú vị nhất châu Á, nhờ một hệ thống kết hợp giữa lịch sử với hiện đại thật hấp dẫn.

Một loạt các nhà hàng đẳng cấp quốc tế đã ra đời ở nơi chắc chắn có một trong những nền ẩm thực lớn nhất thế giới này.

Bạn sẽ không thấy một nhà hàng MacDonald"s nào trong thành phố yêu ẩm thực này. Ngược lại, người dân địa phương thích những hiệu ăn “cây nhà lá vườn” như Phở 24 hơn. Đây là một chuỗi nhà hàng nổi tiếng về phở, và không thua kém về hương vị hay về thiết kế nội thất.

Món ăn chính ở đây là món phở nổi tiếng của Việt Nam, với khoảng hơn một chục kiểu khác nhau. Tất cả đều kèm theo rau mùi thơm phức. Wrap and Roll thì nổi tiếng với các món cuốn, thức ăn được gói vào trong một lớp vỏ gọi là bánh đa nem và chấm với nước mắm tuyệt ngon.

Từ lâu đã nổi tiếng về doanh số hàng mỹ nghệ, TP.Hồ Chí Minh nay lại vươn lên mạnh hơn với số lượng phòng tranh rất phong phú. Và các cửa hàng mỹ nghệ mọc lên như nấm sau mưa.

Sự hồi sinh của TP.Hồ Chí Minh chẳng có gì đáng ngạc nhiên đối với những cư dân nơi đây, trong đó có nhà thiết kế nội thất Arnold Hiếu. “Cảm giác hiện nay thật tuyệt vời,” anh nói, nhấn mạnh tới dân số trẻ và cảm giác tươi mới của thành phố. “Bạn có thể cảm nhận được năng lượng đó.” Đặc biệt là trong các câu lạc bộ Samsara huyên náo của anh. Ở đó, các khách hàng cũng như các nhân viên đều hoà mình vào điệu nhạc truyền cảm.

Mọi chuyện không được tốt như thế trong những thập kỷ sau cuộc chiến tranh tàn khốc. Du lịch hầu như không phát triển trong suốt thập niên 1980, còn đầu tư thì chảy tới những nơi cởi mở hơn ở châu Á.

Và rồi Việt Nam bắt đầu đổi mới, rất giống Nga và Trung Quốc, nhằm thu hút đầu tư và phát triển.

Nhưng tình hình vẫn chẳng khả dĩ hơn trong thập niêm 1990, khi những dự án được kỳ vọng nhất cũng liên tiếp đổ vỡ. Cải cách khiến Việt Nam được cho là sẽ chắc chắn trở thành con rồng tiếp theo của kinh tế châu Á, tiếp bước Đài Loan, Thái Lan và Hàn Quốc.

Tuy nhiên, niềm hân hoan quá sớm đó cuối cùng đã chẳng phù hợp với những bước tiến của nền kinh tế, và đặc biệt là với cải cách chính trị. Và sau này, khi nền kinh tế cuối cùng cũng đã phát triển, thì khủng hoảng kinh tế châu Á, và tiếp đến là dịch SARS, ập tới.

Dù vậy, có vẻ như đây vẫn là thời kỳ toả sáng của Việt Nam. Trong vài năm trở lại đây, đất nước này có nền kinh tế tăng trưởng nhanh thứ hai ở châu Á, chỉ sau Trung Quốc.

Bạn có thể thấy thay đổi trên đường phố - khá rõ ràng. Cần cẩu xuất hiện khắp nơi, vì nhà cũ bị phá bỏ, nhà mới, lớn hơn thế chỗ. Bản thân các đường phố cũng chuyển mình theo tiếng gầm rú của ngàn vạn xe máy. Gần như mọi du khách đều bị ấn tượng với cảnh rất nhiều xe máy làm tắc nghẽn những con phố của TP.Hồ Chí Minh.

“Điều tồi tệ duy nhất hiện nay ở Hồ Chí Minh là giao thông,” Van Der Ree của khách sạn Park Hyatt nói. “Mọi người đều đồng ý. Nhưng những chuyện khác thì đều tốt lên.”

Dù phát triển rất nhanh, TP.Hồ Chí Minh vẫn được bảo tồn tốt, với các công trình kiến trúc gợi nhắc về thời kỳ thực dân.

Những điểm thu hút nhất đều rất gần với khu trung tâm quanh Nhà hát Lớn tráng lệ, gần khách sạn Park Hyatt. Sự thật là dù thành phố đã mở rộng ra nhiều dặm nhưng phần trung tâm thì vẫn nhỏ bé và hầu hết những khách sạn, nhà hàng tuyệt nhất đều ở đó; rất nhiều trong số đó thu hút khách du lịch.

Đối diện với Nhà hát Lớn là khách sạn Caravelle và Continental, được trang trí theo kiểu decor và khiến người ta liên tưởng tới những công trình vĩ đại thời Pháp thuộc. Q Bar, một quán rất lịch sự nấp sau Nhà hát Lớn, là nơi lý tưởng cho những cuộc gặp muộn vào ban đêm, với nhiều góc nhỏ ấm cúng và một số bàn ngoài trời. Việt Nam là một trong những nước sản xuất cà phê lớn nhất thế giới. Người dân ở đây thích cà phê đặc, pha qua phin nhỏ giọt, được dùng rộng rãi trong hàng trăm quán cà phê khắp thành phố.

Từ Nhà hát Lớn, một chuyến đi bộ ngắn đủ để khám phá rất nhiều địa điểm lịch sử của Sài Gòn cũ. Tiến tới Quảng trường Paris, thật dễ nhận thấy những toà tháp gạch của Nhà thờ Đức Bà.

Băng qua đường là Nhà Bưu điện tuyệt đẹp, có từ cuối những năm 1800, do công ty của Gustav Eiffel thiết kế. Các thư ký làm việc dưới quạt trần treo lủng lẳng trên một mái vòm sáng sủa, trong một khủng cảnh dường như chẳng hề thay đổi suốt hàng thế kỷ qua.

Nét quyến rũ của lịch sử được nhấn thêm nhờ những bức tường lớn theo lối cổ cùng những bàn điện thoại bằng gỗ vẫn đang được sử dụng. Những chiếc đồng hồ lớn trên cao chỉ giờ ở Maxcơva, Tokyo, Paris và Pretoria.

Ở gần đó là toà nhà Uỷ ban nhân dân, được xây từ năm 1908 để làm Toà thị chính, và Dinh Thống nhất. Xa hơn một chút là Tượng đài Chiến tranh và Bảo tàng Hồ Chí Minh, nơi trưng bày những hiện vật về cuộc chiến tranh với người Pháp và người Mỹ. Nhưng khách du lịch từ cả hai nước đó đều được chào đón nồng hậu, không hề bị thù oán gì.

chợ Bến Thành

Đi xa hơn một chút xuống phía Nam, bạn sẽ đến chợ Bến Thành, một công trình rất lớn có từ thời thực dân với một tháp đồng hồ. Bên trong là một khu chợ hỗn độn với hàng trăm sạp hàng, bán các sản phẩm thủ công địa phương, trang sức, hoa quả và các loại bánh của Việt Nam.

Những thứ sản phẩm hiện đại có thể mua từ các cửa hàng rất kiểu cách ở phố Tôn Thất Thiệp, cũng gần Nhà hát. Việt Nam nổi tiếng về nghệ thuật dân tộc, thể hiện trong tơ lụa, đồ dung gia đình và sơn mài. Một số cửa hàng trên phố này trưng bày những thiết kế độc đáo, đậm chất xã hội chủ nghĩa; chẳng hạn như Saigon Kitsch bán áo phông và túi xách có in hình nghệ thuật đương đại. Lên tầng trên, Dogma bán các poster tuyên truyền cũ được in lại.

Nhưng cơ hội lớn nhất trong những năm gần đây ở TP. Hồ Chí Minh là sự kiềm chế trước đây đã bị xoá bỏ.

Wu chỉ là một ví dụ, một quán bar kiêm nhà hàng lịch sự, phù hợp với Luân Đôn hay New York. Nhà hàng Cepage và quán bar Mexican Cantina Central — của một nhóm các nhà làm phim địa phương như Othello Khanh — cũng làm cho khung cảnh thêm sôi động.

Pacharan, một nhà hàng Tây Ban Nha nằm trong một toà nhà bốn tầng trang nhã từ thời thực dân ngay gần Nhà hát Lớn, có nhạc sống mỗi tuần, cùng một danh sách dài các loại rượu (toàn của Tây Ban Nha) và một không khí tiệc tùng không thể cưỡng lại. Cảm giác này có được chủ yếu là nhờ vào công đạo diễn Andres Arias duyên dáng, người đã làm việc ở nhiều nhà hàng nổi tiếng nhất Luân Đôn, mang đến cho TP.Chí Minh đẳng cấp tương tự.

“Thị trường rõ ràng là đã phát triển và sành điệu hơn trước nhiều,” anh nói khi chúng tôi đang thưởng thức những món dặc sản biển theo kiểu châu Âu.

“Ở đây có tiền, rất nhiều tiền. Người ta muốn đi chơi và thư giãn, và họ rõ ràng là đang làm thế.”

Gino Benelli, đã ở Việt Nam tròn một thập kỷ với một số nhà hàng Ý Luna d’ Autunno, nói thêm: “Đất nước này thực sự đang nở rộ. Trong một thời gian dài, mọi thứ tiến triển chậm, lên rồi xuống, hoặc chẳng hề tiến triển. Nhưng giờ thì đã có một bước tiến dài.”

“Mọi thứ đang thay đổi, kể cả con người,” anh nói tiếp. “Nhưng điều quan trọng là đây vẫn là nước Việt Nam mà tất cả chúng tôi đều yêu mến.” Giờ, có thêm nhiều triệu người nữa đang khám phá lý do.